ජිනීවාහි 61 වන මානව හිමිකම් කවුන්සිලයේදී එක්සත් රාජධානියේ මානව හිමිකම් තානාපති එලිනෝර් සැන්ඩර්ස් විසින් ඉදිරිපත් කරන ලද ප්රකාශයෙනි..
(ජිනීවා 2026 මාර්තු 2) — කැනඩාව, මලාවි, මොන්ටිනිග්රෝ, උතුරු මැසිඩෝනියාව සහ එක්සත් රාජධානිය ඇතුළත් ශ්රී ලංකා මූලික කණ්ඩායම, දැන් පැවැත්වෙන මානව හිමිකම් කොමිසමේ 61වන සැසිවාරයේදී ප්රකාශයක් කරමින් නොවැම්බර් මාසයේ දී ඩිට්වා සුළි කුණාටුවෙන් සිදු වූ ජීවිත හානි සහ හානි සම්බන්ධයෙන් ශ්රී ලංකාවට ශෝකය පළ කළ අතර, මානව හිමිකම්, වගවීම සහ ත්රස්ත විරෝධී නීති පිළිබඳ දිගුකාලීන කනස්සල්ල නැවත අවධාරණය කළේය.
සිය ප්රකාශයෙහි දී, විවිධ පසුබිම්වල ප්රජාවන්ට රටේ ගැටුම් යුගයෙන් පැන නැගුණු පාඩු සැමරීමට ඉඩ සැලසීම සඳහා ශ්රී ලංකා රජය විසින් මෑතකදී ගන්නා ලද පියවර කණ්ඩායම පිළිගත්තේය. අනුස්මරණය, සංහිඳියාව සඳහා වැදගත් කාර්යභාරයක් ඉටු කරන බව මූලික කණ්ඩායම අවධාරණය කළ අතර මෙම ක්ෂේත්රයේ ප්රගතියක් ලබා ගැනීමට ආණ්ඩුවේ බලධාරීන් දිරිමත් කළේය.
ඒ සමඟම, ත්රස්තවාදය වැළැක්වීමේ පනත (PTA) අවලංගු කිරීම සහ ඒය භාවිතා නොකිරීම සඳහා වූ ඉල්ලීම කණ්ඩායම නැවත නැවතත් කළ අතර, යෝජිත ත්රස්තවාදයෙන් රාජ්යය ආරක්ෂා කිරීමේ පනත් කෙටුම්පතේ නවතම කෙටුම්පත පිළිබඳව දැඩි කනස්සල්ල පළ කළේය. ප්රකාශයට අනුව, සංශෝධිත පනත් කෙටුම්පත “පෙරටත් වඩා විශාල ගැටළු” මතු කරයි, ඕනෑම ත්රස්ත විරෝධී රාමුවක් ශ්රී ලංකාවේ ජාත්යන්තර මානව හිමිකම් බැඳීම්වලට සම්පූර්ණයෙන්ම අනුකූල විය යුතු බව මූලික කණ්ඩායම අවධාරණය කරයි.
ප්රකාශය මඟින් ගැටුම්වලින් පීඩාවට පත් ප්රදේශවල පවතින ඉඩම් ගැටළු පිළිබඳව ද අවධානය යොමු කළ අතර, හමුදාව විසින් අත්පත් කරගෙන සිටි සමහර ඉඩම් නිදහස් කර ඇතත්, නිදහස් කිරීමේ වේගය මන්දගාමීව පවතින බව සඳහන් කළේය. සංක්රාන්ති යුක්තිය, ජාතිවාදයට එරෙහි පියවර සහ සංකේතාත්මක මානව හිමිකම් නඩු සම්බන්ධයෙන් ජනාධිපති අනුර කුමාර දිසානායක විසින් මෑතකදී කරන ලද කැපවීම් කණ්ඩායම සඳහන් කළ නමුත් සංයුක්ත ප්රතිඵල සීමිත බවෙ සිය නිරීක්ෂණය සඳහන් කළේය.
ප්රධාන දේශීය සංහිදියා ආයතනවල ශක්තිය සහ ස්වාධීනත්වය පිළිබඳව ද කනස්සල්ල ද මතු කරන ලදී. මානව හිමිකම් නඩුවලට සම්බන්ධ සාක්ෂිකරුවන්, වින්දිතයින් සහ මාධ්යවේදීන්ට එරෙහි තර්ජන දිගටම පවතින බව මූලික කණ්ඩායම සඳහන් කළ අතර, ශක්තිමත් ආරක්ෂාවන් සහ වගවීමේ යාන්ත්රණයන් සඳහා අවශ්යතාවය අවධාරණය කළේය.
ආයතනික ප්රතිසංස්කරණයන්හි වැදගත්කම අවධාරණය කරමින්, මානව හිමිකම් ආරක්ෂා කිරීම සඳහා ශක්තිමත් සහ ස්වාධීන දේශීය ආයතන අත්යවශ්ය බව කණ්ඩායම පැවසීය. මෙම සන්දර්භය තුළ, සැලසුම් කර ඇති ස්වාධීන අභිචෝදක කාර්යාලය යෝජනාවක සිට ක්රියාත්මක කිරීම දක්වා මාරු විය යුතු බව එය ඉල්ලා සිටියේය.
ගැටුම් ආශ්රිත ලිංගික ප්රචණ්ඩත්වය පිළිබඳ මානව හිමිකම් මහ කොමසාරිස් කාර්යාලයේ (OHCHR) වාර්තාව මූලික කණ්ඩායම තවදුරටත් පිළිගත් අතර, ඔවුන්ගේ අත්දැකීම් බෙදා ගැනීමට ඉදිරිපත් වූ දිවි ගලවා ගත් අයට උපහාර දැක්වීය. OHCHR සමඟ ඵලදායී ලෙස සම්බන්ධ වන ලෙසත්, නීතිමය ආරක්ෂාවන් ශක්තිමත් කරන ලෙසත්, එවැනි අපයෝජනවලින් දිවි ගලවා ගත් අයට යුක්තිය සහතික කරන ලෙසත් එම ප්රකාශය ශ්රී ලංකාවෙන් ඉල්ලා සිටියේය.
ශ්රී ලංකාවේ මානව හිමිකම් ගැටළු සම්බන්ධයෙන් මූලික කණ්ඩායමේ මැදිහත්වීම නැවත තහවුරු කරමින් ප්රකාශය අවසන් කරන ලදී.
